Stationsproef

Wat is een stationsproef?
Hoe ziet de stationsproef aan het einde van het stagejaar er uit?
Tijdige aanwezigheid op de stationsproef
Enkele concrete voorbeelden van stations...
Hoe kan ik mij voorbereiden op de stationsproef?
Data stationsproef?
Enkele foto's ter illustraties

Wat is een stationsproef?

Een stationsproef, ook wel Objective Structured Clinical Examination genoemd, is een examenvorm waarin de examinandus een circuit stations doorloopt. In elk station voert de examinandus een opdracht uit die één of meerdere deelcompetenties van de basisarts toetst.

In elk station wordt een opdracht aangeboden. Deze kan gaan van anamnese over lichamelijk onderzoek of het nemen van een vaginaal uitstrijkje, het formuleren van een diagnose of een voorstel van bijkomend onderzoek formuleren... soms een combinatie van een paar van deze aspecten. Het is nooit de bedoeling een volledig arts-patiënt contact door te lopen tijdens één station. In een aantal stations wordt gewerkt met simulatiepatiënten, in andere met fantomen (poppen), soms met echte patiënten of soms zonder (papieren casus).

In de meeste stations is een beoordelaar aanwezig die het klinisch handelen van de student observeert en scoort. De stationsproef wordt "objectief" genoemd omdat deze beoordeling aan de hand van gestandaardiseerde scoreformulieren gebeurt en "gestructureerd" omdat een stationsproef opgebouwd is uit een representatieve steekproef van competenties van de basisarts. Om dit laatste te kunnen garanderen werd een blauwdruk ontwikkeld (dit is een rooster met in de ene as de grote thema's en in de andere as de verschillende competenties). Over deze blauwdruk worden alle stations zo mooi mogelijk verspreid.

Om de kwaliteit van de scoreformulieren te garanderen worden deze (en de bijhorende scenario’s) door een valideringscommissie grondig beoordeeld en gevalideerd.

Op deze scoreformulieren staan verschillende items die beoordeeld worden. men vetrekt vanuit het principe van "kernitems" of "sleutelelementen". D.w.z. dat de belangrijkste zaken om deze opdracht tot een goed einde te brengen moeten worden uitgevoerd. Dit betekent niet dat volledigheid een optie is. Het komt er niet op aan om zoveel mogelijk items uit te voeren. Het komt erop aan om deze opdracht zo goed mogelijk (zoals je die in de dagelijkse praktijk zou doen) uit te voeren. Dan zal je vanzelf de belangrijkste elementen meehebben. Het lukt misschien niet in alle stations om op 7 minuten volledig rond te geraken met de opdracht. Wel kunnen we op 7 minuten vaststellen dat het in de goede richting gaat en kan je op 7 minuten de belangrijste zaken meegeven.

Hoe ziet de stationsproef aan het einde van het stagejaar er uit?
Op de dag van de stationsproef wordt er van je verwacht dat je het volgende meebrengt:

• witte jas
• reflexhamer
• stethoscoop
• balpen
• studentenkaart of identiteitskaart (belangrijk!)
• jullie login en paswoord van Toledo
• eventueel iets om te eten / drinken tijdens de pauze

Het groene boekje (compendium) en gsm’s zijn niet toegelaten tijdens de stationsproef.

Vergeet zeker niet je studentenkaart mee te brengen, omdat dit noodzakelijk is voor je registratie in de stations.

Voor 2010-2011 telde elk circuit 49 minuten. In circuit 1 en 2 werden voor elk station 6 minuten tijd voorzien, tussen twee stations had de student telkens 1 minuut de tijd om de opgave voor het volgende station door te nemen. In circuit 3 werden 7 minuten voorzien voor het station stagemap. Daarnaast waren er nog 42 minuten om 7 elektronische stations te doorlopen, dit komt neer op 6 minuten per station. (7 toetsen x 6 minuten = 42 minuten). Aan deze stations moest dus goed doorgewerkt worden.

Tijdige aanwezigheid op de stationsproef
Omdat de organisatie van de stationsproef zo complex is, wordt een STIPTE aanwezigheid vereist van alle betrokkenen (simulatiepatiënten, observatoren als studenten). Op een later moment instappen in de stationsproef is geen optie, omdat gemiste stations NIET kunnen ingehaald worden. Omdat de stationsproef in juni-juli exact in "reeksen" georganiseerd wordt en er slechts een beperkt aantal plaatsen per reeks zijn, kunnen slechts in hoogst uitzonderlijke gevallen studenten op een ander moment ingeschakeld worden. Het behoort tot de verantwoordelijkheid van de stagiair om TIJDIG aanwezig te zijn. Gelieve dus zelf hiervoor maximaal inspanningen te doen en eventuele fileproblemen te vermijden door extra vroeg of de dag voordien reeds naar Leuven te komen.

Enkele concrete voorbeelden van stations...
Op de raadpleging ontvang je een bezorgde grootmoeder. Haar kleinkind heeft hoge koorts en ze vreest voor stuipen. Kalmeer haar en leg haar uit waaraan je stuipen herkent en wat ze dient te doen...

Een jonge fietser is op weg naar school gevallen over een greppel. Hij heeft een pijnlijke elleboog. Voer het klinisch onderzoek uit om na te gaan en vertel wat je meest waarschijnlijke diagnose is

Je wordt met de MUG opgeroepen voor een reanimatie. voer de reanimatie uit.

In één van de boxen op spoed wacht een verbaal agressieve patiënt je op. Probeer de patiënt te kalmeren en achterhaal de klacht.

Een twintiger komt op de raapleging met acute buikpijn. Voer een gerichte anamnese uit en stel een differentiële diagnose op.

uitgewerkte voorbeelden

"pols jonge fietser"

• instructieformulier voor student (pdf)
  Dit instructieformulier hangt op de deur voor elk station. Neem de tijd het formulier rustig te lezen voor je het station binnengaat. Lees goed de opgave: wordt gevraagd om een volledige of om een gerichte anamnese af te nemen? Moet je ook de vermoedelijke diagnose stellen? Het instructieformulier is ook beschikbaar in het station. Je kan bij twijfel in het station zelf altijd nog een blik op de instructie werpen!
• scenario voor simulatiepatiënt (pdf)
  Dit is een voorbeeld van scenario voor de simulatiepatiënt. Alle simulatiepatiënten kregen een training zodat ze "gestandardiseerd" kunnen spelen. Dit wil zeggen dat ze bij elke student op dezelfde wijze reageren. Ze weten ook welke informatie ze reeds bij aanvang mogen vrijgeven en welke informatie pas als er uitdrukkelijk door de arts naar gevraagd wordt.
• scoreformulier (pdf)
  Dit is een voorbeeld van een scoreformulier. Wanneer de observator een bepaald item observeert, vinkt hij/zij dit op het scoreformulier aan. De student wordt op verschillende aspecten gescoord. De verschillende items krijgen ook een verschillende weging, in functie van de relevantie voor dit station. In de stations met een simulatiepatiënt wordt telkens ook aandacht besteed aan het communicatieaspect.
   
  Het komen tot de meest vermoedelijke diagnose is dus maar één aspect van de scoring. Het redeneerproces om tot deze diagnose te komen is minstens zo belangrijk. Vandaar dat voorkennis over diagnoses in bepaalde stations eigenlijk geen voordeel oplevert. De student die reeds weet dat het station "pols jonge fietser" een scafoid fractuur betreft, zal misschien te snel de diagnose vrijgeven, zonder alle noodzakelijke stappen in de anamnese en klinisch onderzoek te zetten om tot deze diagnose te komen.

Hoe kan ik mij voorbereiden op de stationsproef?
De stationsproef in het derde masterjaar kan je qua vorm goed vergelijken met de (korte) stationsproef op het einde van het tweede masterjaar: je doorloopt achtereenvolgens een aantal stations, al dan niet met simulatiepatiënt, waarbij een observator je prestaties vastlegt op een gestandardiseerd scoreformulier. Naar inhoud toe ligt de klemtoon minder op de 'naakte' vaardigheden (deze heb je normaal gezien voldoende verworven tijdens het stagejaar) en meer op 'geïntegreerde' competenties, d.w.z. dat je in een station zowel vaardigheden, kennis, attitudes enz.. op een geïntegreerde manier aan bod komen. Op deze manier wordt zo goed mogelijk de realiteit van de dagelijkse klinische praktijk nagebootst.

De beste voorbereiding op de stationsproef is dus je inzet gedurende elke stageperiode. Tracht ook tijdens je stagejaar aan 'type consulten' te werken. Maak 'kapstokken' voor typische klachten. Vb bij een raadpleging met een diabetes type 2 patiënt: wat moet steeds aan bod komen? Of een onderzoek van een patiënt met lage rugpijn: hoe doe ik dat? Wat onderzoek ik? In welke volgorde? Wat weet ik ermee?...

Eigenlijk kan je je / hoef je je niet speciaal voor te bereiden op de stationsproef.

Data stationsproef?
maandag 25 juni tot en met maandag 2 juli

De studenten die in de laatste periode de stage inwendige volgen, worden eerst geplaatst, daarna de studenten die in de laatste periode de stage heelkunde volgen; de studenten die gyneacologie-verloskunde/kindergeneeskunde volgen en tot slot de studenten uit het HPN-blok. Gelieve nu reeds de mogelijke data vrij te houden. Wisselen van reeks is om organisatorische redenen niet mogelijk, tenzij met geldige reden doorgegeven via de ombudsdienst.

Enkele foto’s ter illustraties

In april/juni 2007 werden een aantal stations uitgetest in Herentals en Hasselt. Hierbij een aantal foto’s die je een idee geven van de opzet van de stationsproef.